Ticaret ve Şirketler

Sermaye Artırım Oranı ve Pay Dağılım Hesaplama

Anonim ve limited şirketlerde sermaye artırımı yapıldığında her pay sahibi, mevcut payı oranında yeni çıkarılan payları alma hakkına (rüçhan hakkı, TTK m.461) sahiptir. Rüçhan hakkı tam kullanıldığında ortakların pay oranları değişmez; yalnız pay tutarları büyür. Bu araç, mevcut sermaye ve artırım tutarına göre yeni sermayeyi ve artırım oranını hesaplar; girdiğiniz pay oranlarına göre her ortağın rüçhan hakkını tam kullanması hâlinde ödeyeceği katılım tutarını ve yeni sermayedeki pay tutarını ortak bazında kuruş hassasiyetiyle listeler.

Mevcut Sermaye (TL) *

Artırım Tutarı (TL) *

Ortak 1 Pay Oranı (%) * Ortağın mevcut sermayedeki pay yüzdesi

Ortak 2 Pay Oranı (%)

Ortak 3 Pay Oranı (%)

Ortak 4 Pay Oranı (%)

Bu araç yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye veya taahhüt niteliği taşımaz. Kesin sonuç için bir avukata danışınız.

Frequently Asked Questions

Rüçhan hakkı nedir, kimler kullanabilir?

Rüçhan hakkı, sermaye artırımında her pay sahibinin mevcut payı oranında yeni çıkarılan payları alma hakkıdır (TTK m.461/1). Hak, pay sahipliği sıfatına bağlıdır; kullanım için yönetim kurulunun belirlediği en az 15 günlük süre içinde başvurulur (TTK m.461/3).

Rüçhan hakkı sınırlandırılabilir veya kaldırılabilir mi?

Ancak haklı sebep varsa (örneğin halka arz, işletmelerin/işletme kısımlarının devralınması, işçilerin şirkete katılması) ve genel kurulda sermayenin en az yüzde altmışının (%60) olumlu oyuyla sınırlandırılabilir veya kaldırılabilir (TTK m.461/2). Bu karar, kimseyi haklı görülmeyecek şekilde yararlandırma veya kayba uğratma amacıyla kullanılamaz.

Rüçhan hakkını kullanmayan ortağın payı ne olur?

Artırıma katılmayan ortağın pay TUTARI değişmez ama yeni sermaye büyüdüğü için pay ORANI düşer; buna sulanma (dilution) denir. Sulanma etkisini ortak bazında görmek için ortaklık payı sulanma ve rüçhan hakkı aracını kullanın.

Asgari sermaye tutarları nedir?

7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 1 Ocak 2024'ten itibaren asgari esas sermaye anonim şirkette 250.000 TL, limited şirkette 50.000 TL'dir (kayıtlı sermaye sistemini kabul etmiş halka açık olmayan AŞ'de başlangıç sermayesi asgari 500.000 TL). Sermaye artırımı sonrası tutar bu asgarilerin altında zaten kalamaz; eski asgarilere göre kurulmuş şirketler için artırım, uyum fırsatıdır.

Legal Basis

TTK m.456-462 (sermaye artırımı)
TTK m.461 (rüçhan hakkı)
7887 s. Cumhurbaşkanı Kararı (asgari sermaye tutarları)

Official sources: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (mevzuat.gov.tr) · 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (RG 25.11.2023/32380)