Taşınmaz ve Vergi

Gayrimenkul Değer Artış Kazancı Vergisi Hesaplama

Bir gayrimenkul, iktisap (edinme) tarihinden itibaren BEŞ YIL İÇİNDE satılırsa elde edilen değer artış kazancı gelir vergisine tabidir; edinmeden itibaren beş yıl geçtikten sonra yapılan satış İSTİSNADIR (GVK mükerrer m.80/6). Vergiye tabi kazanç, alış bedelinin ÜFE ile endekslenmesi ve yıllık istisna tutarının düşülmesinden sonra kalan tutar üzerinden, GVK m.103 artan oranlı tarifeyle hesaplanır. Bu araç elde tutma süresini ve istisna durumunu belirler; endeksleme ve istisna tutarı güncel olduğundan tahmini bir sonuç verir.

Bu araç yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye veya taahhüt niteliği taşımaz. Kesin sonuç için bir avukata danışınız. Sonuç, varsayımlara dayalı TAHMİNİ bir aralıktır; kesin karar yetkili merci/hâkim takdirindedir.

Sık Sorulan Sorular

5 yıl istisnası nasıl işler?

GVK mükerrer m.80/6 uyarınca, gayrimenkulün edinme (iktisap) tarihinden itibaren BEŞ YIL geçtikten sonra elden çıkarılmasından doğan kazanç gelir vergisine tabi DEĞİLDİR. Beş yıl içinde yapılan satışta ise değer artış kazancı vergilendirilir. Miras veya bağış yoluyla edinilen taşınmazlarda bu süre şartı aranmaz (bunlar istisnadır).

ÜFE endekslemesi nedir?

Vergiye esas kazanç hesaplanırken, alış bedeli; alış ayı ile satış ayından bir önceki ayın Yİ-ÜFE (yurt içi üretici fiyat endeksi) oranına göre ENDEKSLENİR (GVK mükerrer m.81). Endeksleme yapılabilmesi için artış oranının %10 veya üzerinde olması gerekir. Endeksleme, enflasyondan doğan sanal kazancı vergiden arındırır; bu araç endekssiz (ham) kazancı gösterir, gerçek vergi endekslemeyle daha düşük olabilir.

İstisna tutarı ve tarife nedir?

Değer artış kazancının her yıl belirlenen bir kısmı gelir vergisinden İSTİSNADIR; kalan tutar GVK m.103 artan oranlı tarifeyle (ücret dışı) vergilendirilir. Yıllık istisna tutarı ve tarife dilimleri her yıl güncellendiğinden, bu araç güncel istisnayı otomatik düşmez; kesin hesap için güncel istisna tutarını GİB üzerinden teyit ediniz.

Mevzuat Dayanağı

193 s. GVK mükerrer m.80/1-6 (değer artış kazancı — gayrimenkulde 5 yıl istisnası)
193 s. GVK mükerrer m.81 (safi kazanç ve ÜFE endekslemesi)
193 s. GVK m.103 (artan oranlı gelir vergisi tarifesi)

Resmî kaynaklar: 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu (mevzuat.gov.tr) · Gelir İdaresi Başkanlığı (gib.gov.tr)