Pursaklar'ın Güvenilir Hukuk Bürosu
+90 312 430 78 903124307890 Acil: +90 532 430 78 9005324307890 info@hukuksiteleri.com
Müvekkil Girişi Avukat Girişi

Ticaret ve Bankacılık

Karşılıksız Çek — Karşılıksız Kalan Tutar Hesaplama

Bir çek bankaya ibraz edildiğinde hesapta yeterli karşılık yoksa çek kısmen veya tamamen karşılıksız kalır. Karşılıksız kalan tutar, çek bedelinden hesapta bulunan (ödenen) karşılığın düşülmesiyle bulunur. 5941 sayılı Çek Kanunu m.3 uyarınca muhatap banka, hesapta karşılık bulunmasa bile her çek yaprağı için belirli bir asgari tutara kadar ödeme yapmakla yükümlüdür; bu asgari tutar her yıl güncellenir. Bu araç, çek bedeli ve karşılık tutarına göre karşılıksız kalan tutarı hesaplar, bankanın yaprak başına sorumluluğunu ve karşılıksız çek için başlatılabilecek hukuki süreci bilgi olarak gösterir. Bankanın sorumlu olduğu güncel asgari tutar araçta üretilmez; teyit gerekir.

Bankaca kısmen ödenen tutar; hiç yoksa 0 girin

Bu araç yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye veya taahhüt niteliği taşımaz. Kesin sonuç için bir avukata danışınız.

Sık Sorulan Sorular

Karşılıksız kalan tutar, çek bedelinden hesapta bulunan (bankaca ödenen) karşılığın çıkarılmasıyla bulunur. Örneğin 100.000 TL'lik çekte hesapta 30.000 TL varsa, 30.000 TL ödenir ve 70.000 TL karşılıksız kalır. Banka, çekin arkasına karşılıksızlık şerhi (kısmi/tam) düşer ve bu kayıt hamile ibraz belgesi olarak verilir.
5941 sayılı Çek Kanunu m.3 uyarınca muhatap banka, hesapta hiç karşılık bulunmasa dahi her çek yaprağı için kanunda öngörülen asgari tutara kadar ödeme yapmakla yükümlüdür. Bu asgari tutar her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir; güncel tutarı bankanızdan veya resmî duyurulardan TEYİT EDİNİZ. Bu araç güncel asgari tutarı üretmez.
Hamil, karşılıksızlık şerhli çeke dayanarak (1) icra takibi başlatabilir (kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu), (2) 5941 s.K. m.5 uyarınca karşılıksız çek düzenleme suçundan şikâyette bulunabilir. Şikâyet, karşılıksızlığı öğrenmeden itibaren üç ay ve her hâlde bir yıl içinde yapılmalıdır. Mahkeme, çek bedeli tutarına kadar adli para cezasına ve çek düzenleme/hesap açma yasağına hükmedebilir.
Hesapta çek bedelini karşılamaya yetmeyen bir tutar varsa, banka bu kısmi tutarı öder ve kalan kısım için karşılıksızlık işlemi yapar. Hamil, ödenen kısmı tahsil etmiş sayılır; kalan (karşılıksız) tutar için icra takibi ve şikâyet haklarını kullanabilir. Kısmi ödemeyi kabul etmek hamilin haklarını ortadan kaldırmaz.

Mevzuat Dayanağı

  • 5941 s. Çek Kanunu m.3 (muhatap bankanın sorumluluğu ve karşılıksızlık)
  • 5941 s. Çek Kanunu m.5 (karşılıksız çek düzenleme suçu ve çek düzenleme yasağı)
  • TTK m.780 vd. (çek — kambiyo senedi hükümleri)

Resmî kaynaklar: 5941 sayılı Çek Kanunu (mevzuat.gov.tr) · 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (mevzuat.gov.tr)